Prava intelektualne svojine

Vesti

O nama

Informator o radu

Registri

Propisi i dokumenti

Povreda prava intelektualne svojine

Lista zastupnika

Napomena

IN MEMORIAM - BLAGOTA ŽARKOVIĆ

IN MEMORIAM - BLAGOTA ŽARKOVIĆ

27. februar 2020.

25. februara u Zavodu je održana komemoracija nedavno preminulom dugogodišnjem direktoru Zavoda, Blagoti Žarkoviću. Komemoraciji su prisustvovali članovi porodice, prijatelji i kolege gospodina Žarkovića. O njegovom liku i delu govorili su: Vladimir Marić, direktor Zavoda, dr Slobodan Marković, profesor Pravnog fakulteta Univerziteta u Beogradu, dr Aleksandar Petrović, profesor Filološkog fakulteta Univerziteta u Beogradu, Anđelko Glavašević, predsednik Upravnog odbora Saveza pronalazača Vojvodine i Branka Totić, pomoćnik direktora Zavoda. Na komemoraciji je prikazan i snimak iz arhiva RTS-a, iz emisije Trezor, u kome gospodin Žarković govori o delu Nikole Tesle.

Svi govornici su veoma nadahnuto govorili o zaslugama Blagote Žarkovića za unapređenje intelektualne svojine u bivšoj Jugoslaviji, o njegovom doprinosu afirmaciji dela Nikole Tesle, kao i doprinosu razvoju pronalazaštva i unapređenju stručne literature iz oblasti intelektualne svojine. Sa posebnim pijetetom su evocirali uspomene na njegov vizionarski duh, ogromnu radnu energiju i poverenje koje je gajio prema svojim saradnicima.

Gospodin Žarković je novembra 1975. godine postavljen za zamenika direktora, a zatim 9 godina kasnije, oktobra 1984. godine, za direktora tadašnjeg Saveznog zavoda za patente. Na čelu Zavoda bio je, s prekidom od dve godine, do odlaska u penziju u junu 2003. godine.

Upamćen je kao reformator sistema intelektualne svojine u Jugoslaviji. Na njegovu inicijativu, Zakonom o izmenama i dopunama Zakona o zaštiti pronalazaka, tehničkih unapređenja i znakova razlikovanja iz 1990. godine, izvršene su radikalne izmene patentnog sistema Jugoslavije – uvedena je jaka patentna zaštita, produženo je trajanje patenata i ukinuto poglavlje o samoupravnom načinu uređivanja ovog prava. Pripremljeni su, a potom i usvojeni 1995. godine novi zakoni i u drugim oblastima intelektualne svojine: Zakon o žigovima, Zakon o modelima i uzorcima, Zakon o geografskim oznakama porekla i Zakon o patentima.

Pod njegovim rukovodstvom Zavod za patente je 1992. godine proširio polje svoga delovanja i na autorsko pravo i srodna prava. Novi zakon, koji je donet 1998. godine, sadržao je značajne novine – obuhvatio je po prvi put pored autorskog i sva srodna prava – pravo interpretatora, pravo proizvođača fonograma, pravo proizvođača baza podataka i druga, čime su zaštićene investicije u stvaranje određenih nematerijalnih tvorevina.

Tokom mandata Blagote Žarkovića, Jugoslavija je ratifikovala 10 od ukupno 24 međunarodne konvencije iz oblasti intelektualne svojine koje su nastale pod okriljem Svetske organizacije za intelektualnu svojinu.

Evocirane su uspomene i na značajan doprinos Blagote Žarkovića afirmaciji dela Nikole Tesle. U vreme njegovog rukovođenja Zavod je tesno sarađivao sa Muzejom Nikole Tesle. Na njegovu inicijativu obrađeni su patenti Nikole Tesle, na čemu je predano radila grupa patentnih inženjera Zavoda. Takođe, inicirao je i zajednička izdanja Zavoda i Muzeja Nikole Tesle: „Katalog Teslinih patenata“, objavljen 1987. godine, “Dnevnik iz Strazbura“ objavljen 2002. godine i „Beleške iz Edisonove fabrike mašina“, objavljene 2003. godine.

Pomenuta su i izdanja Zavoda čiji je glavni urednik bio Blagota Žarković: „Konvencija o Evropskom patentu“, četvorojezično izdanje iz 1988. godine, studije „Korisni model“ dr Slobodana Markovića i „Pravna zaštita slavnih žigova“, dr Božina Vlaškovića, obe iz 1992. godine, Zaštita industrijske svojine u Jugoslaviji iz 2001. godine, Zakon o autorskom i srodnim pravima iz 1998, 2001. i 2002. godine i mnoga druga.